Czego szukasz, przyjacielu?

Józef Zbylut ukończył siedem klas szkoły powszechnej w Delejowie. Od roku 1935 do 1940 pracował razem z rodzicami na gospodarstwie.

Po wybuchu II wojny światowej i zajęciu Kresów Wschodnich II RP przez Sowietów został 10.02.1940 r. (/) wraz z całą rodziną wywieziony w pierwszej masowej deportacji obywateli polskich przez NKWD do Czkałowa (obecnie Orenburg).

Po uwolnieniu z niewoli sowieckiej na mocy tzw. amnestii w listopadzie 1941 r. wstąpił do tworzonych przez Gen. Andersa Polskich Sił Zbrojnych w ZSRR. Otrzymał przydział do 1 Pułku Ułanów Krechowieckich. Po ewakuacji z ZSRR w 1942 r. na Bliski Wschód i reorganizacji polskich oddziałów pozostał żołnierzem Pułku wchodzącego od tej pory w skład 2 Warszawskiej Dywizji Pancernej 2 Korpusu również dowodzonego przez gen. W. Andersa. St. ułan Józef Zbylut (nr. ewid. 1921/37) po przejściu pełnego szkolenia wojskowego przeszedł cały szlak bojowy w kampanii włoskiej Korpusu wraz ze swoją jednostką. Walczył m.in. w bitwie o Monte Cassino. Udział w walkach zakończył w Bolonii w 1945 r. W trakcie stacjonowania 2 Korpusu we Włoszech do połowy roku 1946 Józef Zbylut ukończył w okresie 30.10.1945 – 06.05.1946 Szkołę Podoficerską Wojsk Pancernych przy Pułku 7 Pancernym 2 Warszawskiej Dywizji Pancernej.

Do Polski powrócił w 1947 r. i zamieszkał w Gowarzewie (woj. wielkopolskie) u swojej siostry. Tam też ożenił się i przez jakiś czas mieszkał wraz z żoną u teścia. W 1950 r. zamieszkał w Wolsztynie, gdzie podjął pracę w Wolsztyńskiej Fabryce Mebli. Pełnił różne funkcje społeczne m.in. jako ławnik sądowy. Zmarł w Wolsztynie w 2011 r.

polskie – Krzyż Walecznych (nadany w 1944 ), Krzyż Pamiątkowy Monte Cassino (nr 30315), Medal Wojska (nr 390/46), Odznaka Pamiątkowa 2 Korpusu (nr 018140 z 1947 r.); brytyjskie – Gwiazda Italii (nr 283/45), Medal Wojny 1939 – 45 (9/04/1947)

1. Odpis nadania Józefowi Zbylutowi Krzyża Walecznych, 1944 r.
2. Odpis nadania Józefowi Zbylutowi Krzyża Pamiątkowego Monte Cassino, 1944 r.
3. Odpis nadania Józefowi Zbylutowi Odznaki Pamiątkowej 2 Korpusu, 1947 r.
4. Odpis świadectwa ukończenia przez Józefa Zbyluta Szkoły Podoficerskiej Wojsk Pancernych przy Pułku 7 Pancernym 2 Warszawskiej Dywizji Pancernej 2 Korpusu, 1946 r.
źródło: zbiory Jacka Ogorzałka

Jacek Ogorzałek na podstawie ustaleń własnych i zasobu AIPN oraz AP w Zielonej Górze; krzyz.montecassino.eu; archiwum WBH; W. Żdanowicz “Monte Cassino, Ankona, Bolonia”, 2004