Czego szukasz, przyjacielu?

Syn doktora medycyny, Bronisława Wierzejskiego i Bronisławy z Przewuskich Wierzejskiej. Miał dwie siostry – starszą o półtora roku Marię i młodszą o siedem lat Zofię. Ojciec Tomasza był lekarzem w Rżeżycy (Rezekne, Łotwa), w 1917 roku został zabrany z domu i rozstrzelany w Rżewie przez bolszewików w lutym 1918 r. Matka Tomasza, wdowa z trójką dzieci, w 1918 r. wróciła do rodzinnego Lublina, gdzie mieszkał jej ojciec Stanisław Przewuski, który był notariuszem i szefem lubelskiej palestry.
Tomasz, po przyjeździe z matką i siostrami do Polski, kontynuował naukę – najpierw w gimnazjum w Łukowie, następnie od 1924 roku w Korpusie Kadetów nr 2 w Modlinie, a od 1926 roku w Korpusie Kadetów nr 1 we Lwowie. Maturę zdał w 1930 roku. Jako wychowanek Korpusu Kadetów rozpoczął trzyletnie studia w Szkole Podchorążych Saperów (od 1928 r. szkoła nazywała się Szkoła Podchorążych Inżynierii) w Warszawie. Absolwent IX promocji z dnia 15 sierpnia 1933 r. Po jej ukończeniu został awansowany na stopień podporucznika, ze starszeństwem od sierpnia 1932 r. Został przydzielony jako dowódca plutonu, a następnie kompanii do Batalionu Mostowego w Kazuniu. Awansowany na stopień porucznika ze starszeństwem od 19 marca 1937 r.

W kampanii wrześniowej 1939 r. Tomasz Wierzejski był dowódcą zmotoryzowanej ciężkiej kolumny pontonowej nr 12 Batalionu Mostów w Grupie Operacyjnej gen. bryg. Juliusza Zulaufa, następnie dowódcą saperów 8 Dywizji Piechoty Armii Modlin (Fort VIII). Wraz z innymi oficerami z załogi twierdzy trafił do obozu jenieckiego w Działdowie, skąd został zwolniony, zgodnie z umową kapitulacyjną, w dniu 25 października 1939 r. Po uwolnieniu z niewoli niemieckiej został aresztowany przez Sowietów i skazany na osiem lat łagrów, więziony. Został zwolniony po układzie Sikorski-Majski z lipca 1941 r.

W lutym 1942 r. wstąpił do Armii Polskiej w ZSRR dowodzonej przez gen. Andersa, gdzie został przydzielony jako oficer wyszkolenia 2 Batalionu Saperów. Po ewakuacji wraz z oddziałami polskimi w 1942 r. z ZSRR na Bliski Wschód od listopada 1942 r. został referentem w Dowództwie Saperów. Od lipca 1943 r. został I oficerem technicznym 5 Brygady Saperów. Awansowany na stopień kapitana, ze starszeństwem od 3 maja 1943 r.

Dalsza służba w czasie II wojny światowej poza 2 Korpusem:

Tomasz Wierzejski zgłosił się następnie do służby w Kraju. Przeszkolony ze specjalnością w dywersji na kursach specjalnych dla kandydatów na Cichociemnych: m.in. spadochronowym, walki konspiracyjnej, odprawowym (Ośrodek Wyszkolenia nr 10, w Ostuni we Włoszech). Został zaprzysiężony 14 lutego 1944 r. w Ostuni przez szefa Oddziału VI (Specjalnego) Sztabu Naczelnego Wodza i przerzucony na stację wyczekiwania Głównej Bazy Przerzutowej w Latiano nieopodal Brindisi we Włoszech. Posługiwał się pseudonimem Zgoda 2. Skoczył ze spadochronem do okupowanej Polski w nocy 21/22 maja 1944 r. w sezonie operacyjnym „Riposta”, w operacji lotniczej „Weller 29” dowodzonej przez mjr. naw. Eugeniusza Arciuszkiewicza na placówkę odbiorczą „Kos” 407 w okolicach miejscowości Wierzbno, 24 km od Krakowa. Razem z nim skoczyli: por. Marian Golarz ps. Góral 2, rtm. Krzysztof Grodzicki ps. Jabłoń, ppor. Władysław Marecki ps. Żabik 2, gen. bryg. Leopold Okulicki ps. Niedźwiadek, ppor. Zbigniew Waruszyński ps. Dewajtis 2. Po skoku do 15 czerwca przebywał w celu aklimatyzacji do realiów okupacyjnych w Warszawie. Od 20 czerwca 1944 r. został przydzielony do Batalionu „Czata 49″ bazy zaopatrzenia w Wilnie. Wyjechał 20 lipca, jednak nie mogąc się przedrzeć przez front, wrócił następnego dnia do Warszawy. 29 lipca przydzielony do „Czaty 49″, jako dowódca plutonu kadrowego.
W Powstaniu Warszawskim pełnił funkcję dowódcy plutonu Batalionu „Czata 49″ Zgrupowania „Radosław”. 17 sierpnia po odniesieniu ran na Muranowie został odznaczony Krzyżem Walecznych po raz drugi. 19 sierpnia ponownie ranny, zasypany po wybuchu „goliata” na rogu ulic Zakroczymskiej i Konwiktorskiej. 26 sierpnia został ranny po raz trzeci i przeniesiony do szpitala polowego. Od 3 września ponownie w walce, jako dowódca kompanii i saperów w Zgrupowaniu „Radosław”. 5 września zostaje odznaczony Krzyżem Virtuti Militari. Od 8 września zostaje zastępcą dowódcy Batalionu „Czata 49″. Walczył w ciężkich walkach na Czerniakowie. Awansowany na stopień majora 3 października 1944 r. Wniosek nominacyjny do stopnia majora z dnia 04.09.1944 r. z uzasadnieniem: „Wybitny oficer. Zrównoważony, obowiązkowy, niezawodny w spełnianiu powierzonych mu zadań. Posiada posłuch w szeregach mimo najkrytyczniejszej sytuacji bojowej. Odważny. We wszystkich akcjach “Czaty” brał wybitny udział. Pozostawał w linii mimo parokrotnych ran”. W Powstaniu Warszawskim walczył na Muranowie, Czerniakowie, Starym Mieście oraz w Śródmieściu.
Po kapitulacji Powstania dostał się do niewoli niemieckiej, m.in. Oflagu VII A Murnau. 29 kwietnia 1945 r. został uwolniony przez wojska amerykańskie. 6 czerwca 1945 r. zameldował się w Oddziale VI (Specjalnym) Sztabu Naczelnego Wodza w Londynie. Wstąpił ponownie do Polskich Sił Zbrojnych pod brytyjskim dowództwem.

Losy powojenne:
Po demobilizacji osiedlił się w Wielkiej Brytanii. Po roku 1956 planował powrót do Ojczyzny, w Lublinie mieszkały jego obydwie siostry – Maria, absolwentka Wydziału Prawa KUL i Zofia – absolwentka farmacji (zaczęła studia w Wilnie, ukończyła w Lublinie). Niestety śmiertelny wypadek samochodowy pokrzyżował jego plany. Zginął w czerwcu 1957 r. w Londynie. Spoczął na cmentarzu Brompton.
Był autorem wspomnień: “10 minut namysłu”, “Kto jak nie łączniczka”, “Z Czatą 49 na Starym Mieście” opublikowanych w książce pt. “Drogi cichociemnych…” (wyd. I, II, III, Veritas, Londyn, 1954, 1961, 1972, Bellona, Warszawa, 1993, 2008).

Krzyż Srebrny Orderu Wojennego Virtuti Militari V klasy – wniosek odznaczeniowy dowódcy Batalionu “Czata 49” – mjr. „Witolda” (Tadeusz Runge) z dnia 4.09.1944 z uzasadnieniem: „Wybitnie odważny oficer, który mężną i zdecydowana odwagą dawał doskonały wzór dla podkomendnych w ostatnio przeprowadzanych, wśród najcięższych warunków, akcjach obronnych przy ul. Przebieg na Muranowie oraz przy ul. Sapieżyńskiej. Trzykrotnie ranny.” Odzaczony na mocy rozkazu Dowódcy AK nr 412 z dnia 09.09.1944 r.
Krzyż Walecznych – wniosek odznaczeniowy z 12.08.1944 r.; Bojowy Znak Spadochronowy

1. Tomasz Wierzejski, zdjęcie przedwojenne
2. Bronisława Wierzejska – matka Tomasza
3. dr Bronisław Wierzejski – ojciec Tomasza
4. Tomasz Wierzejski gdy był dzieckiem
5. Tomasz Wierzejski z mamą i siostrami – Zofią i Marią
6. Rodzina Wierzejskich – Tomasz u dołu fotografii
7. Tomasz Wierzejski z siostrą Marią
8. Tomasz z siostrami
9. Tomasz z siostrami
10. Płyta nagrobna Tomasza Wierzejskiego na Brompton Cemetery w Londynie
źródło: archiwum rodzinne Karoliny Sturgólewskiej

archiwum rodzinne Karoliny Sturgólewskiej; archiwum Muzeum Powstania Warszawskiego; “Dziennik Polski – Dziennik Żołnierza” lipiec 1957 r.