Czego szukasz, przyjacielu?

Jako 17-latek został wywieziony wraz z rodziną – mamą i przez Sowietów 10.02.1940 r. w pierwszej masowej deportacji obywateli polskich na Syberię – posiołek Szundoziero w obwodzie archangielskim.

Po wejściu w życie w 1941 r. polsko -sowieckiego Układu Sikorski Majski Wincenty Knapczyk wstąpił na ochotnika do Polskich Sił Zbrojnych pod wodzą gen. Andersa. Ewakuowany wraz z Wojskiem Polskim na Bliski Wschód po wyszkoleniu walczył w szeregach 2 Korpusu na froncie włoskim – 10 Pułk Artylerii Ciężkiej 2 Grupy Artylerii (nr ewid. 1923/41, bombardier). Podczas walk o Monte Cassino pełnił funkcję łącznika i w trakcie jednego ze swoich zleceń, został ostrzelany przez Niemców i ciężko ranny. Uczestnik bitew o Loreto i Bolonię. W 1946 r. wraz z 2 Korpusem został przetransportowany z Włoch do Wielkiej Brytanii.

Zdecydował się na pozostanie na emigracji w Anglii, skąd w 1959 r. wyjechał do USA. Aktywny działacz polonijnych organizacji kombatanckich i społecznych. Wieloletni Naczelny Komendant
Stowarzyszenia Weteranów Armii Polskiej w Ameryce. W 2017 r. z rąk Prezesa IPN Jarosława Szarka odebrał nadaną tej organizacji nagrodę IPN – Kustosz Pamięci Narodowej. Współautor wraz z żoną Heleną wspomnieniowej książki „Śladami losu. Wędrówka przez cztery kontynenty Heleny i Wincentego Knapczyków”, która ukazała się po jego śmierci w 2020 r.

Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski – Za walkę o niepodległość oraz działalność polonijną; Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski; Pamiątkowy Krzyż Monte Cassino (nr legit. 34366)

Mama Jadwiga (rocznik 1904, córka Konstantego) została deportowana na Syberię wraz z dziećmi:
Wincentym (rocznik 1923) – następnie żołnierzem 2 Korpusu
Janiną (rocznik 1925) – ewakuowaną wraz z Armią Andersa na Bliski Wschód
Janem (rocznik 1926)
Emilią (rocznik 1931) – po ewakuacji wraz z Armią Andersa przebywała jak mama w obozach dla polskich uchodźców w Afryce
Wandą (rocznik 1934)
Walerią (rocznik 1937)
Ojciec Wincentego – Franciszek Knapczyk (rocznik 1897, syn Wincentego) został aresztowany przez Sowietów 23.10.1939 r. Skazany wyrokiem sądu sowieckiego 27.06.1940 r. przebywał w łagrach Siewżełdorłag do 3.09.1941 r. i zwolnienia na mocy Układu Sikorski – Majski. Ewakuowany wraz z Armią Andersa na Bliski Wschód przebywał w obozach dla polskich uchodźców w Afryce.

Żona Helena Knapczyk z domu Kubowicz również została jako nastolatka wraz z rodziną wywieziona 10 lutego 1940 r. przez Sowietów na Sybir. Po tzw. „amnestii” udało jej się z rodziną przedostać z Krasnojarskiego Kraju, gdzie byli zesłani, do Uzbekistanu. Tam zmarli jej rodzice, brat i siostra. Pozostała sama z młodszymi siostrami, z którymi udało jej się ewakuować wraz z Armią Andersa na Bliski Wschód, a następnie trafiły do obozu dla polskich uchodźców w Tanzanii. Po zakończeniu wojny przybyła do Wielkiej Brytanii. Tu poznała przyszłego męża i wraz z nim w 1959 r. przybyła do USA. Podobnie jak Pan Wincenty bardzo aktywnie działa od początku na rzecz szeregu organizacji polonijnych. Obecnie pełni funkcję naczelnej prezes Korpusu Pomocniczego Pań przy Stowarzyszeniu Weteranów Armii Polskiej w Ameryce.

mjr Wincenty Knapczyk – naczelny komendant Stowarzyszenia Weteranów Armii Polskiej w Ameryce, źródło: pava-swap.org

Helena Knapczyk, Wincenty Knapczyk, „Śladami losu. Wędrówka przez cztery kontynenty Heleny i Wincentego Knapczyków”, Sandomierz 2020; „Deportowani w obwodzie archangielskim” Fundacji Ośrodka Karta i IPN, 2003 r.; http://krzyz.montecassino.eu/10pac.php